Kernenergie is energie die vrijkomt door atoomkernen van de stof uranium te splijten. Uranium is een stof wat uit de grond wordt gehaald. De warmte die vrijkomt tijdens het splijten, noemen we kernenergie. Deze energie kunnen we gebruiken om elektriciteit maken, zonder dat er CO2 vrijkomt. Het opwekken van kernenergie wordt in een kerncentrale gedaan.
Hoe wordt kernenergie opgewekt?
Uranium deelt zich bij de splitsing in meerdere lichtere atoomkernen. Bij de splitsing komt er een hoop energie vrij. Er komen ook neutronen vrij, dit zijn kleine onderdeeltjes van de atomen. Deze neutronen schieten heel snel tegen andere uraniumatomen aan, waardoor deze ook splijten. Dit noem je een kettingreactie. De operatoren van de kerncentrale houden deze kettingreactie onder controle.
In een kerncentrale liggen honderden splijtstofstaven van uraniumoxide (dat is een stof uit uranium). Deze staven liggen in een bad met water. De kernsplijtingen vinden in deze staven plaats, terwijl het water erlangs stroomt. De energie komt in vorm van warmte vrij bij deze kernsplitsing en de warmte wordt daarna opgenomen door het water. Die warmte kan worden gebruikt om elektriciteit op te wekken.
Bij de opwekking van kernenergie komt ook een radioactieve straling vrij. Deze straling is in kleine hoeveelheden niet gevaarlijk, maar de radioactieve straling in een kerncentrale is erg sterk en daar kun je ernstig ziek van worden. Dat is dus helemaal niet fijn en daardoor zijn er veel tegenstanders die willen dat de kerncentrales worden gesloten. We weten namelijk nog niet hoe deze radioactieve straling onschadelijk gemaakt kan worden. Gelukkig kunnen we de radioactieve straling wel opslaan, dit gebeurt in grote roestvrijstalen tanks. Deze tanks staan niet boven de grond, maar worden onder de grond begraven met daaroverheen een dikke laag beton.
Er zijn ook voorstanders van kerncentrales. Zij vinden dat er meer kerncentrales moet komen, omdat er bij kernenergie geen schadelijke broeikasgassen vrijkomen. Dit gebeurt wel met olie, gas en kolen.
Wat zijn de voordelen van kernenergie?
- Bij het opwekken van kernenergie komen er bijna geen broeikasgassen en CO2 vrij.
- De grondstof voor kernenergie, uranium, is goedkoper dan andere grondstoffen.
- Je kunt van een kerncentrale continu stroom gebruiken. Het is niet afhankelijk van het weer zoals bij zonne- en windenergie.
Wat zijn de nadelen van kernenergie?
- Bij kernenergie komt radioactieve straling vrij, wat schadelijk is voor onze gezondheid.
- Het bouwen en slopen van een kerncentrale is heel erg duur. Het kost miljarden euro’s op het op te bouwen of af te breken.
- Het bouwen van een kerncentrale duurt ruim 10 jaar, dat is heel erg lang. Het is dus een oplossing voor de lange termijn en kan op korte termijn niks betekenen voor de klimaatdoelen.
- Uranium heeft geen oneindige voorraad. Als we op deze manier doorgaan met het winnen van uranium, is deze voorraad binnen 130 jaar op.
- De kans op een ernstig ongeluk waarbij de radioactieve stralingen vrijkomen is klein. Maar wanneer dit wel een keer gebeurt, zijn de gevolgen erg groot.
- De spullen voor kernenergie kunnen ook misbruikt worden, er kunnen namelijk kernwapens mee gemaakt worden. Kerncentrales zijn ook een plek waar gespioneerd kan worden door andere landen die er slechte dingen mee willen doen.
Zoals jullie zien zijn er meer nadelen dan voordelen. Je kunt je hierdoor afvragen of het wel echt nodig is om kernenergie op te wekken. Maar vanwege klimaatveranderingen zijn nieuwe, duurzame energiebronnen nodig. We hebben niet genoeg aan zonne- en windenergie, omdat deze soorten afhankelijk zijn van het weer.
Zijn kerncentrales veilig?
Elke kerncentrale heeft een uitgebreid veiligheidssysteem. Het moet namelijk goed beschermd worden tegen bijvoorbeeld natuurrampen, storingen of onverwachte gebeurtenissen. Ook moeten de kettingreacties die plaatsvinden door het splitsen goed onder controle worden gehouden, er mogen geen stralingen naar de omgeving lekken en de kern moet goed gekoeld worden. Sommige veiligheidssystemen werken automatisch, maar sommige systemen moeten door een operator worden aangezet.
Vroeger zijn er erge ongelukken gebeurd met kerncentrales. In 1986 is er in Tsjernobil (Oekraïne) een experiment verkeerd afgelopen, waardoor er een grote explosie kwam. In 2011 werd Fukushima (Japan) getroffen door een zeebeving, waardoor er een tsunami kwam. Hierdoor werkte de koeling in de kerncentrale niet meer. Er zijn hierbij veel mensen overleden en gewond geraakt en de omgeving was jarenlang onbewoonbaar. Dit kwam door de radioactieve besmetting.
Toekomstige kerncentrales
Er wordt gelukkig veel onderzoek gedaan naar nieuwe technieken. Zo is er een nieuwe generatie reactoren. Deze kernreactoren moete veiliger zijn, zuiniger gebruik maken van grondstoffen en minder lang radioactief afval produceren. De ontwikkeling van deze technieken zal nog wel tientallen jaren duren, want ook deze technieken brengen weer uitdaging met zich mee.
